Incoterms คืออะไร?
Incoterms (International Commercial Terms) คือ เงื่อนไขมาตรฐานในการซื้อขายสินค้าระหว่างประเทศ ที่กำหนดโดย International Chamber of Commerce (ICC) เพื่อให้ผู้ซื้อและผู้ขายเข้าใจตรงกันว่า
- ใครรับผิดชอบ ค่าใช้จ่ายในการขนส่ง
- ใครรับผิดชอบ ความเสี่ยงของสินค้า
- ใครต้องดำเนินการ พิธีการศุลกากร
Incoterms จึงเป็นเครื่องมือสำคัญในการค้าระหว่างประเทศ เพราะช่วย ลดความคลุมเครือของสัญญาซื้อขาย และป้องกันข้อพิพาทเรื่องความรับผิดชอบของคู่สัญญา
ปัจจุบันเวอร์ชันที่ใช้กันคือ Incoterms 2020
หลักการสำคัญของ Incoterms
Incoterms ใช้เพื่อกำหนด 3 เรื่องหลัก
1️⃣ จุดส่งมอบสินค้า (Delivery)
กำหนดว่าสินค้าถือว่าส่งมอบเมื่อใด เช่น
- เมื่อขึ้นเรือ
- เมื่อถึงท่าเรือปลายทาง
- หรือเมื่อส่งถึงคลังของผู้ซื้อ
2️⃣ การแบ่งความเสี่ยง (Risk Transfer)
กำหนดว่า ความเสี่ยงของสินค้าเสียหายหรือสูญหาย เปลี่ยนจากผู้ขายไปผู้ซื้อเมื่อใด
3️⃣ การแบ่งค่าใช้จ่าย (Cost Allocation)
กำหนดว่าใครต้องจ่ายค่าใช้จ่าย เช่น
- ค่าขนส่ง
- ค่าประกันภัย
- ค่าศุลกากร
- ค่าภาษีนำเข้า
ประเภทของ Incoterms (11 เงื่อนไข)
กลุ่มที่ใช้ได้กับการขนส่งทุกประเภท
1. EXW (Ex Works)
ผู้ขายเพียง เตรียมสินค้าไว้ที่สถานที่ของตน
ผู้ซื้อรับผิดชอบเกือบทุกอย่าง
ตัวอย่าง
โรงงานในไทยขายสินค้า → ผู้ซื้อจากญี่ปุ่นมารับเอง
2. FCA (Free Carrier)
ผู้ขายส่งมอบสินค้าให้ ผู้ขนส่งที่ผู้ซื้อกำหนด
3. CPT (Carriage Paid To)
ผู้ขายจ่ายค่าขนส่งไปยังปลายทาง แต่
ความเสี่ยงโอนตั้งแต่ส่งให้ผู้ขนส่ง
4. CIP (Carriage and Insurance Paid To)
เหมือน CPT แต่ผู้ขายต้อง ซื้อประกันภัยสินค้า
5. DAP (Delivered at Place)
ผู้ขายส่งสินค้าไปถึง สถานที่ของผู้ซื้อ
แต่ผู้ซื้อรับผิดชอบ ภาษีนำเข้า
6. DPU (Delivered at Place Unloaded)
ผู้ขายส่งถึงปลายทางและ ต้องขนลงจากพาหนะให้ด้วย
7. DDP (Delivered Duty Paid)
ผู้ขายรับผิดชอบ ทุกอย่างจนถึงมือผู้ซื้อ
รวมถึง
- ภาษีนำเข้า
- ศุลกากร
ถือว่าเป็นภาระสูงสุดของผู้ขาย
กลุ่มที่ใช้กับการขนส่งทางเรือ
8. FAS (Free Alongside Ship)
ผู้ขายส่งสินค้ามา วางข้างเรือ
9. FOB (Free On Board)
ผู้ขายส่งสินค้า ขึ้นเรือ
เมื่อสินค้าอยู่บนเรือ → ความเสี่ยงโอนให้ผู้ซื้อ
10. CFR (Cost and Freight)
ผู้ขายจ่ายค่าขนส่งทางเรือ
แต่ความเสี่ยงโอนตั้งแต่ ขึ้นเรือ
11. CIF (Cost Insurance and Freight)
เหมือน CFR แต่ผู้ขายต้อง ซื้อประกันภัยสินค้า
ตัวอย่างการใช้ Incoterms ในสัญญา
ตัวอย่างข้อความในสัญญา
“Price: USD 10,000 FOB Bangkok Port, Incoterms 2020”
ความหมายคือ
- ผู้ขายต้องส่งสินค้า ขึ้นเรือที่ท่าเรือกรุงเทพ
- หลังจากนั้นความเสี่ยงเป็นของผู้ซื้อ
ข้อควรเข้าใจเกี่ยวกับ Incoterms
Incoterms ไม่ได้กำหนดเรื่องเหล่านี้
- การโอนกรรมสิทธิ์สินค้า
- วิธีการชำระเงิน
- การผิดสัญญา
- กฎหมายที่ใช้บังคับ
ดังนั้น Incoterms เป็นเพียง ส่วนหนึ่งของสัญญาซื้อขายระหว่างประเทศ
✅ สรุป
Incoterms คือ กฎมาตรฐานสากลในการกำหนดหน้าที่ของผู้ซื้อและผู้ขายในการค้าระหว่างประเทศ โดยกำหนดเรื่องการส่งมอบสินค้า ความเสี่ยง และค่าใช้จ่าย เพื่อให้การซื้อขายมีความชัดเจนและลดข้อพิพาท